Als je vaatwasser stinkt, zit de oorzaak bijna altijd op een van drie plekken: het filter onderin, de afvoerslang achter de machine of het rubber langs de deur. De geur verraadt precies welke van de drie het is. En in de meeste gevallen ben je binnen een kwartier weer klaar.
Hieronder loop ik de vier klachten langs die je het vaakst hoort, van rioollucht tot die onmiskenbare visgeur, met per klacht de oorzaak en de handeling die hem wegneemt. Je krijgt er een maandelijkse beurt met soda of schoonmaakazijn bij, plus de veiligheidsregel die daarbij hoort.
- Waarom stinkt je vaatwasser eigenlijk?
- Je vaatwasser stinkt naar riool: dit is de oorzaak
- Je vaatwasser stinkt naar vis of rotte eieren
- Filter van de vaatwasser schoonmaken in tien minuten
- Vaatwasser stinkt en er blijft water in staan
- Vaatwasser stinkt: wat te doen bij een grote beurt?
- Hoe houd je je vaatwasser fris?
Waarom stinkt je vaatwasser eigenlijk?
Omdat er een dun laagje vet, zetmeel en eiwit achterblijft op plekken waar het water net niet komt. Daar nestelen bacteriën zich in. Dat laagje heet biofilm en het voelt glibberig aan, een beetje als de binnenkant van een vaas waar te lang bloemen in hebben gestaan.
En je moderne machine helpt daar ongewild aan mee. Een eco-programma wast op 45 tot 50 graden om stroom te sparen. Fijn voor je rekening, maar veel te lauw om bacteriën te doden. Draai je maandenlang alleen eco, dan bouwt die film zich rustig op tot je op een dinsdagavond de deur opentrekt en denkt: wat is dat?
De vier plekken waar het misgaat:
- Het filter onderin, met een grof zeefje, een fijn zeefje en een microfilter
- De gaatjes in de sproeiarmen, waar pitjes en zaadjes in blijven steken
- Het deurrubber en de smalle rand net onder de deur
- De afvoerslang en de sifon onder je aanrecht
Je vaatwasser stinkt naar riool: dit is de oorzaak
Ruikt het naar riool, dan komt die lucht van buiten je machine naar binnen. Je vaatwasser stinkt in dat geval niet zelf, hij geeft alleen door wat er in je afvoer gebeurt. Prettig nieuws eigenlijk, want dat is te verhelpen zonder monteur.
Er zijn drie oorzaken, en je loopt ze in een kwartier langs.
- De afvoerslang loopt kaarsrecht naar de sifon. Leg hem in een hoge lus, met het hoogste punt op minstens 60 centimeter boven de vloer, en zet die lus vast tegen de kastwand.
- De slang zit op een aansluiting zonder waterslot. Zonder dat laagje water in de bocht is er niets dat de rioollucht tegenhoudt.
- De sifon zelf zit dicht met vet. Draai het onderste deel los boven een emmer, schraap hem uit en spoel na met heet water en een lepel soda.
Merk je hetzelfde patroon in de badkamer, waar je doucheputje precies dezelfde lucht geeft? Dan zit het probleem in je afvoer en niet in je apparaten. Een halfjaarlijkse spoelbeurt met heet water en soda door alle afvoeren houdt het rustig.
Je vaatwasser stinkt naar vis of rotte eieren
Deze twee horen bij elkaar, want er zit dezelfde bacterie achter. Je vaatwasser stinkt naar vis of naar rotte eieren zodra er ergens water blijft staan zonder zuurstof. De bacteriën die daarin leven maken zwavelverbindingen aan, en die ruik je meteen.
Waar dat stilstaande water zit:
- In het putje onder het filter, waar altijd een laagje achterblijft
- In de holle sproeiarmen, als de machine na afloop niet goed leegpompt
- In de plooi van het deurrubber, waar je met een doek niet bij komt
- In het zoutreservoir, als de dop niet strak dicht zit
Bij mij thuis bleek het ooit nog veel simpeler: een visgraatje dat dwars in het grove zeefje was blijven staan. Twee weken lang dacht ik dat de machine op sterven na dood was. Trek dus altijd eerst het filter eruit en snuffel eraan. Ruik je daar die geur, dan heb je hem te pakken.
Filter van de vaatwasser schoonmaken in tien minuten
Het filter van de vaatwasser schoonmaken is de klus die het meeste oplevert en het minste kost. Doe het elke een tot twee weken, en wekelijks als er veel pannen doorheen gaan.
- Haal het onderrek eruit en draai de filtercilinder tegen de klok in los.
- Neem het grove zeefje en de vlakke fijne zeef er allebei uit.
- Spoel ze af onder heet stromend water en boen ze met een oude tandenborstel en een druppel afwasmiddel.
- Veeg het putje eronder uit met keukenpapier, want daar staat het laatste water.
- Klik de sproeiarmen los en spoel ze door; prik verstopte gaatjes open met een tandenstoker.
- Neem het deurrubber rondom af met een doekje in een sopje van schoonmaakazijn.
- Zet alles terug en draai de cilinder met de klok mee tot hij vastklikt.
Die laatste draai vergeet bijna iedereen. Zit het filter los, dan zuigt de pomp er langs en komen de resten vrolijk terug op je borden. Voel dus altijd even of hij echt vastzit.
Vaatwasser stinkt en er blijft water in staan
Staat er na afloop nog een laagje water onderin? Dan is er meer aan de hand dan alleen geur. Een vaatwasser stinkt dan omdat dat vuile water er dagenlang blijft staan, en dat wijst op een verstopping in het filter, de pomp of de afvoerslang.
Controleer in deze volgorde: eerst het filter, dan het pompdeksel eronder, dan een knik in de afvoerslang, dan de sifon. Vind je een verstopte afvoer, dan verdwijnt de geur vanzelf zodra het water weer wegloopt. Pomp dat staande water eerst weg met een beker en een spons, anders sta je in een plas te werken.
| Geur | Meest waarschijnlijke oorzaak | Wat je doet | Tijd |
|---|---|---|---|
| Riool | Slang zonder hoge lus | Lus op 60 cm vastzetten | 20 min |
| Vis of rotte eieren | Biofilm in filter en putje | Filter en putje reinigen | 15 min |
| Muf en oud | Deur staat altijd dicht | Deur op een kier zetten | 1 min |
| Zurig | Resten in de sproeiarmen | Armen losklikken, spoelen | 15 min |
| Brandlucht | Plastic op het element | Afkoelen, resten weghalen | 10 min |
Vaatwasser stinkt: wat te doen bij een grote beurt?
Je vaatwasser stinkt en wat te doen als dat filter allang schoon is? Dan geef je de hele machine eens per maand een lege wasbeurt op hoge temperatuur. Dat is het enige moment waarop ook de leidingen en de pomp echt warm worden.
- Haal alle rekken leeg en controleer of het filter goed vastzit.
- Zet een kopje met 200 tot 250 milliliter schoonmaakazijn open op het bovenrek.
- Kies het heetste programma dat je machine heeft, meestal 65 of 70 graden.
- Of strooi in plaats daarvan drie eetlepels soda op de bodem.
- Laat de deur na afloop een uur openstaan, zodat alles goed droogt.
Twee waarschuwingen, en die neem je serieus. Meng nooit bleek met een zuur zoals schoonmaakazijn of zoutzuur, want dan komt er chloorgas vrij. Gebruik ze ook niet vlak na elkaar in dezelfde machine: laat er altijd een volledig spoelprogramma tussen zitten. Voor een vaatwasser heb je aan soda, schoonmaakazijn en groene zeep trouwens ruimschoots genoeg.
Doe die hete beurt niet elke week. Azijn is zuur en tast op den duur je rubbers aan, en zo’n heet programma slurpt merkbaar meer stroom dan je eco-stand. Wil je dat goedmaken, dan staan er onder energie besparen in de keuken genoeg kleine ingrepen die dat ruimschoots terugverdienen.
Hoe houd je je vaatwasser fris?
Met vijf gewoontes die samen geen tien minuten per week kosten. Je vaatwasser stinkt namelijk zelden van de ene op de andere dag. Het is een optelsom van kleine dingetjes die je maandenlang niet ziet.
- Schraap grove resten van je borden, maar spoel ze niet voor; het vaatwasmiddel heeft juist wat vuil nodig om op te werken.
- Zet de deur na elk programma een handbreedte open tot de machine koud is.
- Draai maandelijks een programma van 65 graden, ook als de machine leeg is.
- Houd zout en glansspoelmiddel op peil, want kalkaanslag geeft biofilm extra grip.
- Trek elke twee weken het filter eruit en spoel het af.
Zet je azijn, je soda en een oude tandenborstel binnen handbereik in het kastje ernaast, dan doe je die filterbeurt ook echt. Slimme keukenopslag is bij dit soort klusjes het halve werk. Trek vanavond dat filter er even uit en ruik eraan. Grote kans dat je binnen tien minuten van je probleem af bent. Gewoon doen!
